Kim mam być? Menedżerem czy liderem? A może…

przez admin

Jak wynika z globalnego badania Workforce 2020 przeprowadzonego na zlecenie Oxford Economics  i SAP – większość pracowników nie uważa swoich przełożonych/menedżerów za skutecznych liderów. Co zrobić by menedżer stał się prawdziwym liderem? Jak powinien się zachowywać, co robić, jakie kompetencje posiadać? 

Menedżer w firmie nie jedno ma „ imię”, wszystko zależy od struktury oraz kultury organizacyjnej firmy i zakresu obowiązków jakie posiada. Nasz menedżer jest kierownikiem, szefem, naczelnikiem, dyrektorem  – w zależności w jakim obszarze pracuje i jaki ma zakres obowiązków takie powinien mieć (główne) kompetencje. 

W sztuce zarządzania na poziomie operacyjnym skupiamy się na czterech kompetencjach: planowaniu, organizowaniu, kierowaniu i kontrolowaniu. Kompetencje te jednak ( jak już wspomniałem wcześniej ) w różnych obszarach rozkładają się inaczej, podyktowane chociażby specyfiką zadań realizowanych w tych działach/obszarach ( np. finanse, marketing, sprzedaż, produkcja, zasoby ludzkie, obsługa klienta). Musimy pamiętać też o wymaganiach które są stawiane menedżerom na różnych szczeblach w organizacji. Również one często inicjują u menedżera potrzebę posiadania odpowiednich kompetencji lub ich rozwój. 

Wysokie kompetencje są niezbędne nie tylko do organizowania działań pracowników, lecz także w procesie doboru narzędzi motywacyjnych, rozwiązywania konfliktów, angażowania ludzi do pracy zespołowej i inicjowania przepływu sprawnej komunikacji w organizacji. Skuteczne zarządzanie ludźmi (bezpośrednimi podwładnymi) wpływa na działalność całej organizacji, ponieważ optymalne delegowanie pracy i jej dobre wyniki decydują o sukcesie działania nie tylko  jednego działu, lecz także organizacji jako całości. Dlatego menedżer musi być nastawiony na ciągły rozwój. Zdobywanie nowych oraz rozszerzanie posiadanych już kompetencji. Musi podążać za zmianami, które w planowany lub nie dotykają działalność firmy. 

A czym są w ogóle „ kompetencje”. W literaturze przedmiotu oraz innych źródłach jest dużo definicji kompetencji, jedna z nich mówi iż; kompetencja jest umiejętnością wykorzystywania i stosowania wiedzy w sytuacjach zawodowych, zbiorem różnych zdolności umożliwiających efektywne wykonywanie pracy, osiąganie celów  i przestrzeganie standardów działania. 

Kompetencje nie są stałą, zmieniają się wraz z naszym wiekiem, doświadczeniem, czasem środowiskiem pracy. Zatem kompetencje można rozwijać, co też czyni się poprzez trening. Patrząc na poziomy rozwoju kompetencji mamy : nieświadoma niekompetencja, świadoma niekompetencja, świadoma kompetencja, nieświadoma kompetencja. A wiec widać tu że w drodze treningu ( i korekty kursu) możemy rozwijać swoje kompetencje od tzw. Nieświadomej niekompetencji, czyli stanu gdzie nawet nie wiem , że nie posiadam , bo nigdy nie musiałem tego rodzaju zadań wykonywać ( użyć odpowiedniej kompetencji), po nieświadomą kompetencję, gdzie używam, ale nawet trudno mi powiedzieć, jak to robię. Robię to po prostu automatycznie.

Ok. Padło kilka zdań o kompetencjach menedżerskich, zdefiniowaliśmy zagadnienie oraz stwierdziliśmy możliwość jej rozwoju, a co z tym liderem? Kogo potrzebuje dzisiejsza organizacja i czym różni się lider od menedżera? 

Kiedy używamy określenia menedżer nasze myśli łączą się z procesem zarządzania. Proces zarządzania odbywa się w organizacji, która wg. teorii systemów składa się z czterech podstawowych rodzajów zasobów: ludzi, pieniędzy, rzeczy, informacji. 

Menedżer jest osobą odpowiedzialną za realizację działań podległych mu osób czy jednostek organizacyjnych. Jego celem jest zwiększenie efektywności pracy przez stosowanie odpowiednich sposobów zarządzania. Menedżer kładzie nacisk na sposób realizacji zdania, stara się skłonić członków zespołu, aby osiągali lepsze wyniki. Liderzy koncentrują się na znaczeniu, jakie określone działanie i zadania mają dla ludzi. Szukają z nimi porozumienia, odkrywają ich talenty oraz pokłady energii kierując się ich rozwojem a za razem rozwojem firmy. 

Patrząc na zmienność świata w którym przyszło funkcjonować dzisiejszym firmom najlepiej gdybyśmy połączyli fundament kompetencyjny menedżera z cechami liderskimi/przywódczymi ( patrz. Pięć poziomów przywództwa  John C. Maxwell – poziom I ludzie podążają za Tobą ponieważ musza , poziom II ludzie podążają za Tobą ponieważ chcą , poziom III ludzie podążają za Toba z powodu tego, co zrobiłeś dla organizacji, poziom IV ludzie podążają za Tobą z powodu tego, co dla nich zrobiłeś, poziom V ludzie podążają za Tobą z powodu tego, kim jesteś i co sobą reprezentujesz). Nasz skuteczny menedżer/lider w czasach spokojnego rozwoju ale i też burzliwej zmiany powinien przede wszystkim charakteryzować się: pewnością siebie, ambicją, orientacją na osiągnięcie celu, konsekwencją i determinacją, odwagą, tolerancją na stres, zdolnością i gotowością do ciągłego rozwoju. Powinien posiadać mocno rozwiniętą inteligencje emocjonalną. Musi nabyć umiejętności trenera ( umiejętności uczenia innych) i wpływania na nich. 

Jego sukces zależy od koncentracji na  problemach, gotowości do ich rozwiązywania, umiejętności radzenia sobie w trudnych sytuacjach i utrzymywania przyjętego kierunku działania zgodnego z wyznawanymi i przyjętymi wartościami. Bycia z ludźmi i dla ludzi umacniając z nimi poczucie więzi oraz zaufanie.  

Głęboko wierzę że tacy menedżerowie staną się liderami zmieniającymi wyniki wszelkich badań w obszarze przywództwa  czy zarządzania, ale co najważniejsze staną się prawdziwym filarem każdej firmy.